رشد بازار مراکز داده در ویتنام

به گزارش کارگروه فناوری اطلاعات سایبربان؛ بازار مراکز داده ویتنام در حال ورود به مرحله‌ای از رشد انفجاری است و از زیرساخت‌های صرفاً فنی به یک دارایی املاک و مستغلات با فناوری پیشرفته که مؤسسات سرمایه‌گذاری بین‌المللی را جذب می‌کند، در حال گذار است.

مزایای هزینه‌ای این کشور، همراه با فشار ناشی از هوش مصنوعی و تحول دیجیتال ملی، در حال ایجاد یک تغییر قوی است. با این حال، این امر با چالش غلبه بر موانع قانونی و تضمین تامین برق کافی همراه است.

جنبش جدید از دوران دیجیتال

طبق نظرسنجی اهداف سرمایه‌گذاران آسیا و اقیانوسیه «CBRE 2025»، که توسط CBRE ویتنام منتشر شده، مراکز داده به دومین طبقه دارایی جایگزین ترجیحی در منطقه تبدیل شده‌اند. ویتنام نیز از این روند مستثنی نیست، زیرا تقاضا برای زیرساخت‌های پشتیبانی از هوش مصنوعی، محاسبات ابری و خدمات دیجیتال در سطح بی‌سابقه‌ای افزایش یافته است.

مطالعات نشان می‌دهد که تقریباً 70 درصد از حجم کار جهانی مراکز داده از سال 2023 تا 2030 مربوط به هوش مصنوعی خواهد بود و رشد تقاضا برای زیرساخت را با نرخ رشد سالانه ترکیبی (CAGR) 19 تا 22 درصد افزایش می‌دهد. پیش‌بینی می‌شود منطقه آسیا و اقیانوسیه تا سال ۲۰۲۸، ۴۵ تا ۵۵ گیگاوات از تقاضای جهانی را به خود اختصاص دهد، رقمی عظیم که نشان‌دهنده تغییر جغرافیایی مراکز داده به سمت بازارهای نوظهور است و ویتنام به دلیل مزایای رقابتی در این زمینه رتبه بالایی دارد.

کارشناسان معتقدند که هوش مصنوعی مولد (GenAI) همچنین افزایش قابل توجهی در تقاضا برای تراکم رک بالاتر و قابلیت‌های خنک‌کننده بیشتر ایجاد می‌کند؛ در ویتنام، پروژه‌های جدید باید طرح‌هایی را برای ظرفیت برق با تراکم بالا بهینه کنند. به عنوان مثال، مرکز داده «CMC Tan Thuan» زیرساخت خود را برای پشتیبانی از حداکثر ۲۰ کیلووات در رک تنظیم کرده که نشان‌دهنده تغییر آشکار به سمت استانداردهای زیرساختی است که نیازهای هوش مصنوعی را برآورده می‌کند.

طبق گزارش CBRE، ویتنام با ۸۰ میلیون کاربر اینترنت، معادل ۷۹ درصد از جمعیت، و نرخ نفوذ تلفن همراه تا ۱۶۴ درصد، یکی از سریع‌ترین بازارهای دیجیتال در حال رشد در منطقه را دارد. اقتصاد دیجیتال همچنان در حال گسترش است و تجارت الکترونیک تا سال ۲۰۲۵، ارزش ناخالص کالا (GMV) را به ۳۵ میلیارد دلار هدف قرار داده است، در حالی که پیش‌بینی می‌شود بازار ابر تا سال ۲۰۳۰ با نرخ رشد مرکب سالانه ۲۱.۶۵ درصد رشد کند.

فعالیت رسمی مرکز داده ملی از ۱۹ اوت سال جاری اهمیت استراتژیک دارد و تقاضا برای زیرساخت‌های محاسباتی با کارایی بالا، سیستم‌های اشتراک‌گذاری داده و خدمات ابری را برای سازمان‌های دولتی افزایش می‌دهد؛ همچنین نشان‌دهنده ایجاد استانداردهای جدید عملیاتی و امنیت سایبری برای بازار است که مزایایی را برای ارائه‌دهندگان داخلی مانند «Viettel» و «VNPT» ایجاد می‌کند و سرمایه‌گذاری در استانداردسازی را برای برآورده کردن الزامات سختگیرانه مقامات نظارتی افزایش می‌دهد.

فرصت‌های دستیابی به موفقیت

به گفته CBRE ویتنام، اگرچه این بازار توجه قابل توجهی از سرمایه‌گذاران جهانی را به خود جلب کرده، اما مقیاس صنعت مرکز داده ویتنام همچنان نسبتاً کوچک است. تا ماه اکتبر امسال، کل ظرفیت عملیاتی به ۱۰۴ مگاوات رسیده بود که تنها یک دهم ظرفیت شانگهای (۱۰۷۱ مگاوات) است و هنوز با سنگاپور (۷۳۸ مگاوات) فاصله زیادی دارد.

این بازار در حال حاضر تحت سلطه 5 بازیگر اصلی است که عمدتاً اپراتورهای مخابراتی و شرکت‌های دولتی هستند و ۹۷ درصد از کل ظرفیت را تشکیل می‌دهند. در میان آنها، Viettel IDC با ۴۱ درصد سهم بازار (۴۲ مگاوات) پیشتاز است و پس از آنVNPT  (۲۵ مگاوات) قرار دارد. این تمرکز بالای عرضه، موانع قابل توجهی را برای سرمایه‌گذاران خارجی نشان می‌دهد که به دنبال ورود به این بازار نوظهور هستند.

با این حال، پتانسیل رشد قابل توجه است. انتظار می‌رود ظرفیت اضافی برنامه‌ریزی شده به ۵۸۹ مگاوات برسد و اندازه کل بازار را پس از سال ۲۰۳۰، ۵.۶ برابر افزایش دهد. نقاط کلیدی رشد شامل شهر هوشی مین، با پیش‌بینی افزایش ۸۱۱ درصدی و استان سابق بین دونگ، با افزایش ۱۰۷۱ درصدی است. به طور قابل توجه، مرکز دادهTan Phu Trung  (Viettel، ۱۴۰ مگاوات) اولین پروژه بزرگ ویتنام است که نشان دهنده حرکت آشکار به سمت توسعه ابرمقیاس است.

یکی از دلایل اصلی ظهور ویتنام، مزیت هزینه ساخت آن است. طبق گزارش CBRE و Turner & Townsend، هزینه ساخت یک مرکز داده Tier-III در شهر هوشی مین یا هانوی تنها حدود ۷ میلیون دلار به ازای هر مگاوات است که تقریباً ۵۰ درصد کمتر از توکیو یا سنگاپور است.

علاوه بر مزایای هزینه، ویتنام از استراتژی خود برای گسترش زیرساخت‌های اتصال بین‌المللی نیز سود می‌برد. دولت قصد دارد تا سال ۲۰۳۰ حداقل ۱۰ مسیر کابل زیردریایی جدید راه‌اندازی کند که انتظار می‌رود به کاهش تأخیر کمک کند - عاملی کلیدی برای ایجاد مناطق در دسترس برای ارائه دهندگان اصلی ابر مانند خدمات وب آمازون (AWS)، گوگل کلود (Google Cloud) و مایکروسافت.

قانون سرمایه‌گذاری اصلاح‌شده، سیاست‌های توسعه اقتصاد دیجیتال و نیروی کار جوان، با هدف ۷5 درصد از کارگران آموزش‌دیده حرفه‌ای تا سال ۲۰۳۰، یک پایه کلان به اندازه کافی قوی برای رشد بلندمدت بازار مرکز داده ویتنام ایجاد می‌کنند.