سیر تحول واتساپ از پروژه‌ای شکست خورده

به گزارش کارگروه شبکه های اجتماعی سایبربان ؛ شبکه آمریکایی «سی ان بی سی» به تازگی در گزارشی با عنوان «چطور واتساپ از یک برنامه تقریبا شکست خورده به برنامه درآمدزای شرکت متا بدل شد» به بررسی سیر تحول واتساپ پرداخت.

در این گزارش آمده است:

در پی عرضه آیفون در سال ۲۰۰۹، «برایان اکتون» (Brian Acton) و «جان کوم» (Jan Koum) که هردو نیز از کارمندان سابق شرکت یاهو بودند، این ایده را داشتند که برنامه‌ای طراحی کنند تا به کاربران اجازه دهد آن‌ها بتوانند وضعیتشان را در لیست مخاطبین به روز رسانی کنند و سپس به مخاطبین خود، این سیگنال را ارسال کنند که آن‌ها کجا هستند و یا در حال حاضر چه کاری را انجام می‌دهند.

«جان کوم» از سرویس‌های «ایگور سولومنیکوف» که از مهندسان فعال در توسعه گوشه‌های آیفون بود، استفاده کرد و آن‌ها موفق شدند نمونه اولیه کار خود را بسازند.

با این حال، نسخه اولیه واتساپ در میان کاربران، محبوبیت چندانی نداشت و با مشکلاتی در اتصال و برخی خرابی‌ها همراه بود. این مشکلات تا جایی بودند که به نظر می‌رسد این برنامه، یک پروژه شکست خورده است و حتی «جان کوم» گفت و گو‌هایی را نیز برای کنار گذاشتن کلی این پروژه و رفتن به سوی کاری دیگر به انجام رساند.

اما پس از آن، شرکت اپل سرویس «پوش نوتیفیکیشن» (push notification) را راه اندازی کرد و همه چیز به ناگاه تغییر کرد و اوضاع این شبکه اجتماعی نیز به آن برنامه محبوبی که امروزه به نام «واتساپ» (WhatsApp) می‌شناسیم، تغییر یافت.

سرویس «پوش نوتیفیکیشن» در واقع اجازه می‌داد تا پیام‌ها به شکلی خودکار و بدون این که نیاز باشد برنامه باز شود، ارسال شوند و همین امر نیز، نوعی پتانسیل را برای نمونه برنامه «برایان اکتون» و «جان کوم» به منظور این که حالتی تعاملی‌تر داشته باشند، فراهم کرد.

پس از آن، آن‌ها عملکرد این برنامه را به گونه‌ای تغییر دادند تا زمانی که یک کاربر «وضعیت» خود را تغییر می‌دهد، یک «پوش نوتیفیکیشن» فرستاده شود. به سرعت، حلقه کوچک بنیانگذاران این شبکه اجتماعی که از این برنامه استفاده می‌کردند، شروع به پینگ کردن یکدیگر کردند.

پس از آن، بنیانگذاران واتساپ دوباره شروع به بازطراحی این برنامه کرده و در تاریخ اوت ۲۰۰۹، نسخه دوم واتساپ را منتشر کردند. در این نسخه جدید، تمرکز آن‌ها بر روی مسئله «پیام رسانی فوری» بود و همین امر نیز به ویژگی در این برنامه بدل شد که امروزه واتساپ را با آن می‌شناسیم.

این برنامه بازطراحی شده به سرعت توجه‌ها را به خود جلب کرد؛ تا جایی که تقریبا ظرف مدت کوتاهی کاربران آن به ۲۵۰ هزار نفر رسید. اندکی بعد، «برایان اکتون» ۵ نفر از دوستان سابقش در شرکت یاهو را متقاعد کرد تا ۲۵۰ هزار دلار در این پروژه سرمایه گذاری کنند.

پس از گذشت چند ماه از تولید نسخه بتای واتساپ، نسخه «ios» این برنامه در نوامبر ۲۰۰۹ در «اپ استور» (که فروشگاه برنامه‌های ارائه شده برای دستگاه‌های شرکت اپل است) منتشر شد. اندکی بعد نیز نسخه‌های متناسب با اندروید و بلک بری واتساپ منتشر شد و این نرم افزار از یک سرویس رایگان، به برنامه‌ای پولی با سالیانه یک دلار بدل شد. دریافت هزینه یک دلاری از کاربران برای پوشش هزینه ارسال پیام‌های تایید به کاربران اخذ می‌شد.

در طول چند سال گذشته، واتساپ با سرمایه گذاری بیش از ۵۰ میلیون دلاری شرکت آمریکایی «سکویا کپیتال» به رشد سریع خود ادامه داد. در فوریه سال ۲۰۱۴، واتساپ از سوی شرکت فیسبوک (که اکنون متا نام دارد) خریداری شد. پس از آن واتساپ، با دارا بودن بیش از ۶۰۰ میلیون کاربر، به محبوب‌ترین پیام رسان در جهان بدل شد.

این نرم افزار همچنین تا کنون چندین تغییرات بزرگ را نیز با خود به همراه داشته است که از جمله آن‌ها می‌توان به حذف هزینه اشتراک سالیانه یک دلاری که پیشتر از کاربران اخذ می‌شد، افزودن قابلیت‌های وب و تماس تصویری اشاره کرد.

واتساپ همچنین ویژگی «رمزگذاری سرتاسری» (end-to-end encryption) بر روی ارتباطات خود فعال کرده است. رمزگذاری سرتاسری بدان معنا است که هیچ فرد سومی – حتی خود کارمندان واتساپ – نیز نمی‌توانند به داده‌هایی که از طریق این شبکه ارسال می‌شود، دسترسی پیدا کنند.