به گزارش کارگروه بینالملل سایبربان؛ براساس گزارش ارزیابی تهدیدات سایبری آفریقا توسط اینترپل در سال 2025، اعلانهای مشکوک به کلاهبرداری در برخی کشورهای آفریقایی تقریباً 3000 درصد افزایش یافته است. گزارش فوق نشان میدهد که این افزایش بیسابقه، بخشی از افزایش گستردهتر تهدیدات سایبری پیچیدهای است که تحول دیجیتال این قاره را تضعیف میکند.
این گزارش 4 روند غالب جرایم سایبری مؤثر بر منطقه را شناسایی کرده است: کلاهبرداریهای آنلاین، حملات باجافزاری، هک ایمیلهای تجاری (BEC) و اخاذی جنسی دیجیتال.
کلاهبرداریهای آنلاین، از جمله فیشینگ، همچنان شایعترین تهدید هستند. کشورهایی مانند زامبیا، مصر و کنیا افزایش شدید در حوادث مربوط به کلاهبرداری را ثبت کردهاند. مجرمان سایبری به طور فزایندهای از هوش مصنوعی برای ساخت ایمیلهای فیشینگ متقاعدکننده و جعل هویت برندهای معتبر استفاده و تشخیص این کلاهبرداریها را دشوارتر میکنند. فیشینگ به تنهایی بیش از یک سوم از کل حوادث سایبری گزارش شده در سراسر آفریقا را تشکیل میدهد.
کلاهبرداریهای عاشقانه نیز در حال افزایش است. کلاهبرداران، به ویژه در غرب آفریقا، از رسانههای اجتماعی و پلتفرمهای دوستیابی برای فریب قربانیان جهت ارسال پول یا سرمایهگذاری در طرحهای جعلی ارزهای دیجیتال سوءاستفاده میکنند. اینترپل هشدار داد که احتمالاً خسارت مالی و عاطفی واقعی این کلاهبرداریها کمتر گزارش میشود.
حملات باجافزاری به شدت در حال افزایش است و آفریقای جنوبی، مصر، نیجریه و کنیا از جمله آسیبدیدهترینها هستند. این حملات بیمارستانها، مخابرات، سازمانهای دولتی و خدمات رفاهی را هدف قرار داده و باعث اختلالات قابل توجهی در خدمات شده است. از جمله حوادث مهم میتوان به از دست رفتن ۱.۶ ترابایت داده توسط هکرها توسط وزارت دفاع آفریقای جنوبی و نقض اطلاعات شرکت مخابرات نامیبیا اشاره کرد که بیش از 492 هزار فایل حساس را به خطر انداخت.
به خطر افتادن ایمیلهای تجاری، یک کلاهبرداری پرسود که در آن مهاجمان ایمیلهای شرکتی را رهگیری و دستکاری میکنند، در سراسر آفریقا رواج دارد. هک ایمیلهای تجاری میلیاردها دلار ضرر در سطح جهان ایجاد کرده است. هوش مصنوعی و فناوری جعل عمیق، این کلاهبرداریها را حتی قانعکنندهتر میکنند، به طوری که کلاهبرداران با جعل هویت مدیران، کارمندان را برای انتقال وجه فریب میدهند.
به گفته کارشناسان، اخاذی جنسی دیجیتال نیز در حال افزایش است که توسط محتوای صریح تولید شده توسط هوش مصنوعی و شبکههای جرایم سازمانیافته تشدید میشود. دادههای اینترپل افزایش قابل توجهی در موارد اخاذی جنسی، به ویژه در مراکش، مصر و مالی را نشان میدهد. بسیاری از قربانیان با پریشانی روانی، ضرر مالی و آسیب به اعتبار خود مواجه میشوند و جوانان به ویژه آسیبپذیر هستند.
با تکامل جرایم سایبری، ظرفیت آفریقا برای مقابله با آن همچنان نابرابر است. اینترپل چارچوبهای قانونی ضعیف، منابع محدود و همکاری ضعیف فرامرزی را به عنوان موانع کلیدی برجسته میکند. با وجود پیشرفتها، از جمله عملیات مشترک مانند عملیات سرنگتی و مشارکت با شرکتهای امنیت سایبری، سازمانهای اجرایی اغلب فاقد ابزار، آموزش و قوانین لازم برای مقابله با تهدیدات سایبری پیچیده هستند.
این گزارش از کشورهای آفریقایی خواست تا همکاریهای دولتی و خصوصی را افزایش دهند، در سواد دیجیتال سرمایهگذاری کنند و مشارکتهای بینالمللی را برای تأمین آینده دیجیتال این قاره در اولویت قرار دهند.
