یادداشتی بر فیلم سینمایی هکر (HACKER)

داستان فیلم (احتمال آشکار شدن بخشی از داستان فیلم وجود دارد)

فیلم سینمایی «هکر-hacker»، روایت زندگی الکس «با نقش‌آفرینی کالان مک اولیف»، هکر جوان اوکراینی است. فقر و بیکاری باعث مهاجرت خانواده او به کانادا شده و دوران جدیدی برای وی آغاز می‌شود. کامپیوتر مادر الکس، تنها همدم تنهایی اوست و آشنایی با اینترنت، علاقه الکس و کامپیوتر را نسبت بهم افزایش می‌دهد.

مواجهه الکس با دارک‌وب، به نقطه عطف زندگی‌اش تبدیل می‌شود. فروش اقلام قاچاق و ممنوعه، در کنار جعل و سوءاستفاده از کارت‌های اعتباری، اولین قدم‌های هکر جوان در راه تبدیل شدن به یک خرابکار سایبری است. الکس نیز مانند اغلب هکرها، در برقراری ارتباط اجتماعی دچار مشکل است و همین ضعف، باب آشنایی او با سای «با نقش‌آفرینی دنیل اریک گلد» را می‌گشاید. اقلامی را که الکس به سختی نیز نمی‌تواند به فروش برساند، سای در کمتر از چند دقیقه "آب" می‌کند.

موفقیت الکس در دارک‌وب، باعث آشنایی او با دختری به نام کایرا «با نقش‌آفرینی لورن نیکلسون» می‌شود. کایرا علاوه بر اینکه هکر قهاری است، بواسطه‌ی قدرت عمویش، در فروش اقلام سرقتی نیز مهارت دارد. مسئله‌ای که آتش اختلاف میان او و سای را شعله‌ور می‌کند. تیم سه نفره‌ی الکس، کایرا و سای، برای کسب موفقیت‌های بیشتر، عازم هنگ‌کنگ می‌شوند.

تحرکات الکس و دوستانش، رفته رفته توجه «Z»، یکی از رؤسای دارک‌وب را به خود جلب می‌کند. هدف اصلی «Z» ضربه‌زدن به بانک جهانی است و در این راه ... .

ساتایف، استون، مان

برای تحلیل «hacker»، باید نگاهی به قواره فیلمساز هم داشت. ما با یک فیلمساز قزاق رو به رو هستیم که توانسته یک تریلر جمع و جور 108 دقیقه‌ای را در پنج کشور به تصویر بکشد. انصافا فیلم حرف جدیدی برای گفتن ندارد اما مگر چند فیلم خوب سایبری داریم که حالا از ساتایف توقع معجزه داشته باشیم؟ مگر «اسنودن» الیور استون یا «کلاه‌سیاه» مایکل مان شاهکار بودند؟ «hacker» هم در حوالی همانهاست! اساسا ژانر سایبری- که هنوز حتی به عنوان ژانر مستقل شناخته نشده- انقدر پیچیده است که الیور استون را در کنار ساتایف قرار می‌دهد.

در «hacker» تقریبا تا یک ساعت اول فیلم هیچ اتفاقی نمی‌افتد، خرده اتفاقک‌هایی هم که رخ می‌دهند قابل پیش‌بینی است. روایت‌گر داستان، خود الکس است، اما تا پایان فیلم نمی‌دانیم و نمی‌بینیم که او برای چه کسی می‌نویسد یا برای چه افرادی ماجرا را تعریف می‌کند؟! درواقع مدیوم روایت، از «mr.robot» و «who am i» برداشت شده است اما پختگی آنها را ندارد.  

ضعف بعدی، ناشناخته ماندن دارک‌وب برای تماشاگر است، حتی به نظر می‌رسد خود کارگردان هم شناخت کافی از محیط دارک‌وب ندارد و علی‌رغم اینکه تکیه‌گاه منطقی فیلم بر دارک‌وب استوار شده اما در حاشیه فیلم گم می‌شود. ای کاش ساتایف به جای بانک جهانی سراغ طعمه‌ی دیگری می رفت؛ اساسا «mr.robot» ختم هک بانک جهانی را درآورده و پرداختن در مدیومی شبیه به آن، آب در هاون کوبیدن است. متاسفانه در بیست دقیقه پایانی فیلم هم که موعد گره‌گشایی است، سطحی عمل شده؛ نفوذی بودن کایرا در حالی در سکانس پایانی علنی می‌شود که از دقیقه سی می‌شد این مسئله را حدس زد.

اما از نکات مثبت «hacker» می‌توان به ریتم مناسب فیلم در کنار بازی خوب هنرپیشه‌های جوان اشاره کرد. لورن نیکلسون، فرزند خلف جک نیکلسون، از بقیه بهتر است؛ کالان مک اولیف جوان هم پابه‌پای او حرکت کرده. دوربین روی دست پاشا پاتریکی نیز، پلان‌های چشم‌نوازی به ثبت رسانده است.

در مجموع و فارغ از نتیجه و بازخورد فیلم، باید به جسارت آکان ساتایف آفرین گفت. در آسیای میانه به سمت غرب، کمتر فیلمسازی ریسک ورود به تریلرهای سایبری را می‌پذیرد و این شجاعت ساتایف، قطعا در فیلم‌های بعدی، به نفع او به ثمر خواهد نشست.