یادداشتی بر فیلم سینمایی جکسی(JEXI)
این کشمکش ادامه دار!
رابطه انسان و ماشین هنوز برای سینما و مخاطبانش جذاب است. از همان زمانی که چارلی چاپلین «عصر جدید» را ساخت و خودش را زندانی میان چرخ دندههای کارخانه نشان داد، مهمترین مسئله انسان، تسلط ماشینها بر زندگی و رفتار آدمها بود. روزمرگي زندگي ماشيني شکل آدمها را تغییر میدهد و از آنها موجوداتی میسازد كه حتي لحظهاي را نميتوانند صرف پرداختن و تفکر به خود كنند. حالا زندگی یک جوان گرفتار ابزار، ایده اولیه فیلم سینمایی «jexi» است و به لحاظ تصویری که از این ارتباط نشان میدهد، شباهتهایی هم به فیلم سینمایی «her» دارد. فیلم سینمایی «jexi»، به تاثیر و نفوذ تلفن همراه به عنوان مهمترین ماشین ارتباطی جهان امروز بر زندگی انسانها اشاره دارد. اوایل که تلفن همراه اختراع شد و به دست بشر افتاد، قرار بود فقط جایگزینی بهتر و همراهتر از تلفنهای ثابت باشد تا در موقعیتهای مختلف به کمک کاربرش بیاید. اما همین تلفنی که ابتدا در حد یک بیسیم و وسیلهای برای برقراری تماس صوتی بود، در ده سال اخیر به کمک فناوری، به ابزاری هوشمند تبدیل شده است تا همراه همیشگی بشر امروز باشد. حالا دیگر تماس تلفنی اولویت کاربری یک تلفن همراه هوشمند نیست و فیلم سینمایی «jexi» برایمان از نفوذ این ابزارک هوشمند در پستوی روابط خانوادگی، حساب مالی، کار و زندگی انسان میگوید. فیلمی سرخوشتر از «her» که البته بیشتر برای گروه سنی نوجوان و جوان ساخته شده است.
درباره کارگردان
اسکات مور در کنار جان لوکاس، کارگردانی فیلم سینمایی «jexi» را برعهده داشته است. این دو از گذشتههای دور همکاریهایی داشتهاند. هر دو نفر از نویسندگان سینمایی «خماری-The Hangover»، از پربینندهترین کمدیهای تاریخ سینما هستند. مور و لوکاس نامزد دریافت جایزه بهترین فیلمنامه اصلی در سال ۲۰۰۹، توسط آکادمی هنرهای فیلم و تلویزیون بریتانیا (بفتا) و انجمن صنفی نویسندگان آمریکا (WGA) شدند.
داستان فیلم
نقش اول «jexi»، پسری به نام «فیل» است که اکثر اوقات فراغت کودکی تا جوانی را با انواع تلفن همراه گذرانده است. او در یک شرکت تولید محتوای اینترنتی کار میکند و از آن دست جوانهایی است که اصطلاحا سردرگوشی هستند و از جهان پیرامونی خیلی خبری ندارند. فیل که اکثر اوقات زندگی را با تلفن همراه سپری میکند، بنا به حادثهای تلفنش را از دست میدهد. او که بدون تلفن همراه، حتی راه خانه را نیز گم میکند، سراغ گوشی موبایلی جدیدتر و با فناوری بهتری میرود. فیل با گوشی جدید، ساعت قرار و ملاقاتش را تنظیم میکند، به حساب بانکی دسترسی دارد و غذا سفارش میدهد. این تلفن همراه جدید که نامش «jexi» است، خیلی بیشتر از نمونههای معمولی در کار و زندگی «فیل» دخالت میکند!
«jexi» فیل را مجبور میکند شیوه زندگیاش را تغییر دهد تا زندگی بهتری داشته باشد؛ حتی برای مدیر محل کار «فیل» نامه ترفیع میزند، باعث میشود که «فیل» دوستانی واقعی پیدا کند، ورزش و دوچرخه سواری کند و البته عاشق شود. فیل که ابتدا در مقابل این کارهای «jexi» مقاومت میکرد، بعد از چشیدن طعم زندگی و دوستان واقعی، رابطهاش را با «jexi» محدود میکند. اتفاقا از همین جا است که جنگی تمام عیار با «jexi» شروع میشود. «jexi» تلفن هوشمندی است که دارای احساس است؛ حتی میتواند حسادت کند و حالا که نسبت به دور شدن فیل از خودش حساسیت دارد نقشهای بر ضد فیل ترتیب میدهد...
جهان و نمودارهای صعودی
بر اساس آماری که newzoo در سپتامبر 2018 منتشر کرده است، حدود 77 درصد جمعیت آمریکا از تلفنهای هوشمند استفاده میکنند. این در حالی است که کشور آمریکا رتبه پنجم این جدول را در اختیار دارد و در رتبه نخست، انگلستان با 82 درصد جای گرفته است. جالب است که ایران در جایگاه سیزدهم جهان با 64 درصد کاربر تلفنهای هوشمند قرار دارد.
نفوذ تلفنهای هوشمند در زندگی انسانها هر روز بیشتر میشود و سطح این تاثیرگذاری تا حدی پیش رفته که گذران زندگی بسیاری از افراد، بدون تلفن همراه غیرممکن شده است. اتفاقا سازندگان فیلم «jexi» اهمیت این موضوع و نفوذ تلفنهای هوشمند در زندگی مردم را درک کردهاند؛ اما آنها زندگی و انسان الگو را کاملا جداشده از دنیای تلفنهای همراه نمیدانند. جالب اینجاست که یک فرضیه هم در فیلم جای گرفته و بر اساس آن، "کلید رهایی فرد معتاد به تلفن همراه، در اختیار علت این گرفتاریها، یعنی خود تلفن هوشمند قرار دارد". در فیلم، این مسئولیت بر عهده نرمافزار موبایلی، یعنی «jexi» قرار گرفته است؛ هر چند که این فرضیه در فیلم تایید و تبدیل به نظریه نمیشود.
در مجموع، سازندگان فیلم سینمایی «jexi» به مخاطبان هشدار میدهند که ابزارهای دنیای مدرن، آنچنان در حال قدرت یافتن هستند که بیش از آنکه در خدمت ما باشند، به غولهایی تبدیل میشوند که ما را به فرمانپذیری مجبور خواهند کرد.