پیوسته برخط بودن، حواس پرتی دیجیتال در پی دارد

به گزارش کارگروه فناوری اطلاعات سایبربان ؛ یک پژوهشگر سواد رسانه‌ای درباره نحوه صحیح استفاده از وسایل دیجیتال، شبکه‌های اجتماعی و به معنای عام فضای مجازی در شب یلدا نکاتی را مطرح کرد.
 
معصومه نصیری، کارشناس و پژوهشگر سواد رسانه‌ای گفت: تلفن‌های همراه و وسایل دیجیتال، راه‌های ارتباطی ما با دیگران هستند در نتیجه در صورت استفاده درست از آن‌ها می‌توان در شب یلدا با عزیزانمان ارتباط برقرار کنیم. فضای مجازی نباید باعث ایجاد فاصله بین انسان‌ها شود و بهترین حالت آن است که ما استفاده بدون هدف از فضای مجازی را کنار بگذاریم و سعی کنیم از ارتباطات حقیقی‌مان استفاده کنیم.
 
 
نصیری ادامه داد: به دنبال این مسئله، یکی از موضوعات مهم برای زیست در عصر رسانه بحث تنظیم الگوی مصرف صحیح رسانه‌ای است که باعث می‌شود بتوانیم در بند رسانه‌ها نباشیم و آن را مدیریت کنیم. نکته اول برنامه‌ریزی و هدفمند استفاده کردن از وسایل هوشنمد است؛ بسیاری از افراد بدون هیچ هدفی از وسایل دیجیتال خود استفاده می‌کنند و این باعث می‌شود ساعت‌های پیاپی در فضای مجازی وقت بگذرانند. 
 
کارشناس سواد رسانه‌ای افزود: امروز در دنیا مفهومی به نام شهروند همواره برخط مطرح است؛ در این مبحث به این موضوع پرداخته می‌شود که آیا لازم است انسان‌ها همواره برخط بمانند یا آن که بهتر می‌شود اگر زیست آفلاین را نیز تجربه کنند. امروزه کاربرانی که همواره آنلاین هستند دچار مشکلات متعددی می‌شوند که یکی از اصلی‌ترین آن‌ها حواس‌پرتی دیجیتال است.
 
این پژوهشگر همچنین گفت: حواس‌پرتی دیجیتال به این معنا است که همواره گوشی همراه در کنار ما باشد و حواس ما را از محیط حقیقی پرت کند و در کارایی ‌ما اختلال ایجاد شود. این اولین مشکلی است که برای انسان همواره آنلاین به وجود می‌آید. پس از آن انسان دچار مشکلاتی مانند اختلال در تصمیم‌گیری، اختلال در شناخت محتوا‌ها و سرریز شدن اطلاعاتی می‌کند. 
 
نصیری ادامه داد: اکنون در دنیا به این مسئله می‌پردازند که چه اطلاعاتی به کاربران مربوط می‌شود و چه مواردی باعث مسمومیت اطلاعاتی افراد می‌شود. پس از حواس‌پرتی دیجیتال، ترس‌های از دست دادن وارد زندگی مخاطب می‌شود؛ کاربران همواره آنلاین دچار ترس از دست دادن پیام‌ها و اطلاعاتی هستند که همواره به آن‌ها دسترسی دارند. با تمرین کردن برای آفلاین بودن افراد می‌توانند مهارت زیست در دنیای دیجیتال را بیاموزند و دیگر در ترس از دست دادن قرار نگیرند. انواع ترس‌های از دست دادن، از وابستگی و اعتیاد به فضای مجازی سرچشمه می‌گیرند.  رعایت نکردن رژیم استفاده از فضای مجازی باعث می‌شود این وابستگی‌ها شکل بگیرد و افزایش پیدا کند. 
 
این کارشناس در ادامه افزود: سواد مصنوعی نیز از دیگر مشکلاتی است که از حضور بیش از اندازه در فضای مجازی سرچشمه می‌گیرد. این مسئله باعث می‌شود افراد باور کنند همه‌چیز را می‌دانند و می‌توانند راجع به هر چیزی صحبت کنند چرا که متن‌های کوتاهی را در فضای مجازی مطالعه کرده‌اند. این باعث ایجاد جامعه با سواد مصنوعی می‌شود؛ در چنین جوامعی افراد به طور وسیع از موضوعات مطلع هستند اما عمق اطلاعات آن‌ها به یک بند انگشت‌ هم نمی‌رسد.  
 
این پژوهشگر سواد رسانه‌ای همچنین تاکید کرد: حواس‌پرتی دیجیتال، ترس‌ها و سواد مصنوعی و موارد دیگر همگی از استفاده نکردن هدفمند از رسانه‌ها به وجود می‌آیند؛ کاربران معمولا از چرایی رفتن به یک وب‌سایت یا صفحه مجازی مطلع نیستند. پرسه زنی دیجیتال امروزی مانند گشتن در پاساژها است که اوقات فراغت را پر می‌کند. 
 
خانم نصیری گفت: رسانه در یک بعد سرگرمی به حساب می‌آید و به همین دلیل کاربر باید آن سرگرمی را کنترل کند و پذیرای تمامی محتویات رسانه نباشد. افرادی که رژیم مصرف رسانه‌ای داشته باشند می‌توانند آنچه  رامی‌خواهند در فضای مجازی پیدا کنند و معمولا  رسانه‌ها  آنها را کنترل نمی‌کنند. متاسفانه امروز ما برده‌های فضای دیجیتال شده‌ایم. با داشتن رژیم درست مصرف رسانه‌ای می‌توانیم به یک شهروند عصر جدید تبدیل شویم که می‌داند چگونه باید از رسانه استفاده کند و از سویه‌های مختلف رسانه برخوردار شود.