مبارزه ناتو با نقاط تاریک سایبری

به گزارش کارگروه امنیت سایبربان؛ تهدیدات و حملات سایبری با رویکرد های مختلفی در جریان است و بسیاری از کشور ها را به زحمت انداخته است.

این رویکرد ها عبارت اند از: حملات باج افزاری، تروجان ها، بدافزارها، جاسوس افزارها و... هستند.

باج افزار واناکرای «WannaCry»

باج افزار واناکرای، نمونه ای از این تهاجمات است. این باج افزار در ابتدای امر بیمارستان ها و مراکز حساس را هدف قرار داد بود، سپس این یورش به سرعت گسترش یافته و بسیاری از کشورهای جهان تحت الشعاع این حمله قرار گرفتند.

باج‌افزار مذکور با سوءاستفاده از آسیب‌پذیری‌های ویندوز فایل‌های رایانه‌ای را رمزگذاری کرده و از افراد می‌خواهد برای باز شدن قفل این فایل‌ها 300 دلار باج پرداخت کنند. طراحان باج‌افزار مذکور هشدار داده‌اند که اگر این پول ظرف یک هفته پرداخت نشود کل فایل‌های ذخیره‌شده در رایانه کاربران را پاک می‌کنند.

با جدی شدن تهدید باج ‌افزار WannaCry مایکروسافت تصمیم گرفت تصمیم خود در مورد بازنشسته کردن ویندوز ایکس پی را تغییر دهد و وصله‌ای برای مقابله با باج‌افزار مذکور در دسترس کاربران قرارداد.

براساس تازه‌ترین آماری که توسط موسسه Avast منتشرشده باج‌افزار یادشده 126 هزار رایانه را در 104 کشور جهان با موفقیت هدف حمله قرار داده است. بخش عمده این حملات مربوط به کشورهای اروپایی و ازجمله انگلیس بوده و حمله به 48 مرکز بهداشتی و درمانی وابسته به مرکز ملی خدمات سلامت باعث لغو بسیاری از عمل‌های جراحی، قرارهای ملاقات با پزشکان و فعالیت‌های منظم درمانی شده است.

حمله سایبری به شبکه تلویزیونی فرانسه

حملات سایبری به شبکه تلویزیونی «TV5Monde» فرانسه که در سال 2015 رخ داد یا در مارس 2015 حملات سایبری توسط گروه هکری داعش اتفاق افتاد و در پی آن 11 ماهواره مربوط به ایستگاه های تلویزیون از دسترس خارج شد، این گروه تحت عنوان خلیفه سایبری یا خلافت سایبری نام گذاری فعالیت می کند.

حملات سایبری جایگاه حملات فیزیکی را به خود اختصاص داده اند، به عبارتی دیگر دولت ها برای رویارویی ها و تقابل های خود به جای بمب و موشک از تهاجمات سایبری استفاده می کنند.

ناتوی سایبری

ناتو برای حدود 70 سال، قوانین امنیتی برای زمین، دریا و هوا تایین کرده است. حال ناتو قصد دارد قوانینی برای فضای مجازی تصویب کند تا بتواند به مقابله جدی تر با حملات سایبری بپردازد.

مقامات معتقدند، واکنش به جرایم سایبری، باید در مقیاس بین ‌الملل قابل ‌اجرا باشد و هنجارهای طیف وسیعی از فعالیت‌های فضای دیجیتال، یعنی شیوه‌ نامه استفاده از شبکه‌های اجتماعی، تا نگهبانی از زیرساخت ‌های حیاتی چون: شبکه ‌های برق‌ رسانی و سد های بزرگ را در بر گیرد. به‌زعم بسیاری از کارشناسان اروپایی، شرایط کنونی حاکم بر جهان، با دوران جنگ سرد و هنگام تشکیل ناتو به‌منظور مقابله با تهدیدات شوروی، تشابه بسیاری دارد.

اینک امکان تشکیل ناتوی سایبری در غرب و جوامع هم‌سو با سیاست‌ های این کشور ها، پرسشی است که ذهن بسیاری از متخصصان روابط بین ‌الملل و امنیت را به خود سرگرم کرده است. بی‌شک ایجاد هماهنگی و یکسان ‌سازی سیاست ‌های کلان سایبری کشور های هدف، همچون پدید آوردن ناتوی نظامی، بسیار دشوار و زمان‌بر خواهند بود. امری که در دوران جنگ سرد، با شکل‌گیری جنبش‌ های کمونیستی در شرق اروپا و احساس خطر غربی ‌ها، تسهیل شد. این درحالی است که بسیاری از بازیگران سیاسی، تهدیدات و زنگ خطرهای موجود را برای تشکیل ناتوی سایبری در اروپا کافی می‌دانند.

طرح موضوع ناتوی سایبری

برای فهم بهتر مسئله، ابتدا باید انگیزه تشکیل ناتو را درک و ویژگی‌ها آن را مورد توجه قرار داد. فلسفه تشکیل ناتو در ابتدا و به ادعای بانیان اصلی آن، ایجاد قدرتی برای دفاع جمعی از اعضا بود. هر روزی که از تشکیل این سازمان می‌گذشت، اعضای اصلی تشکیل دهنده آن، مجبور می‌شدند تغییراتی اساسی را در ساختار آن صورت دهند تا بتوانند خود را در برابر تهدیدات دنیای روز، مقاوم‌تر کنند. شاید در ابتدای تشکیل ناتو در سال 1949 میلادی، کمتر کسی گمان می‌کرد روند تحولات جهانی به سمتی پیش برود که دیگر تسلیحات پیشرفته در قله دل ‌مشغولی ‌های سران ناتو قرار نگیرد و این تسلیحات، جای خود را به سلاح‌ های سایبری و جنگ‌ های مدرن نسل جدید بدهند. ویژگی‌های اصلی ناتو عبارت‌اند از:

دفاع جمعی اعضا: بر اساس ماده 5 ناتو مبنی بر دفاع جمعی- در صورت حمله به یک کشور عضو، تمامی کشورهای دیگر نیز مورد تهاجم تلقی می‌شوند. درصورتی‌که دولت‌های سرکش همچنان به مجرمان سایبری پناه می‌دهند، این اصل اقدامات اجرایی را از طریق دیپلماتیک، تجارت و سایر جنبه‌های بین‌المللی با بالاترین تأثیر، تضمین می‌کند.

دولت‌های عضو، باید همواره به دنبال دفاع و آمادگی دفاعی بوده و توانمندی‌های خود را به اشتراک بگذارند.

تحلیل و نتیجه گیری

به نظر می‌رسد، آمریکا بعد از شکست در زمینه تصویب ژنو سایبری-البته به‌صورت موقت- تلاش می‌کند با طرح مسائلی همچون ناتوی سایبری، مشکلات فضای سایبری مانند دشواری انتساب حملات، نبود قدرت دفاع کافی و انکار حملات را مرتفع کند. آمریکا، برای مجاب کردن کشورها به لزوم تصویب قانون بین‌المللی سایبری، با چالش‌هایی از سوی روسیه و چین مواجه می‌شد؛ بنابراین ایالات‌متحده نیاز دید تا ایده جایگزین یعنی ناتوی سایبری را در کشورهایی مطرح کند که اقناع آن‌ها آسان‌تر و ساده‌تر است. در این میان، کشورهای اروپایی که غالباً روسیه را تهدیدی برای خود می‌بینند، گزینه مناسبی به نظر می‌رسید.

اما آیا سوژه ناتوی سایبری در آینده، عملی خواهد شد یا خیر، موضوعی است که در طولانی‌مدت، مشخص می‌شود. در این زمینه، اگر آمریکا بتواند اعضای ناتو را نسبت به این مسئله اقناع کند، اسراییل نیز به این پیمان سایبری خواهد پیوست؛ اما این بار، پیمان جدید ناتو، تنها برای مقابله با تهدیدات روسیه نخواهد بود، بلکه ایران، کره شمالی و چین را نیز شامل می‌شود.